Evropa lovi sarajevsku istinu

Sarajevski safari izlazi iz arhiva i seli na evropski teren. Godinama je ta priča opstajala na rubu nevjerice i potisnutih svjedočenja, dok su se tražili tek novi komadići slagalice o pasioniranim lovcima iz Evrope, onima kojima trofeji iz šume više nisu bili dovoljni, pa su, navodno, plaćali i to dobro da se na nišanu nađe čovjek.

Istraga Safarija

Posvećeniji novinari su s vremena na vrijeme u arhivama pronalazili tekstove kojima su podsjećali da se o “turistima-strijelcima” pisalo, čitalo, pa zaboravilo. A glasovi su se, zapravo, počeli probijati već tokom rata. U aprilu 1995. godine Oslobođenje prenosi navode italijanske štampe o strancima koji navodno plaćaju da bi sa položaja iznad Sarajeva pucali na njegove stanovnike.

Istraga koju je pokrenula Italija o krvavim vikend-pohodima tokom opsade Sarajeva izvukla je priču iz domena šokantnih optužbi i smjestila je u pravosudni okvir koji se proširio i na Austriju i Belgiju.

Predsjednica Naše stranke i delegatkinja Bosne i Hercegovine u Parlamentarnoj skupštini Vijeća Evrope Sabina Ćudić osigurala je dodatnu međunarodnu podršku inicijativi za pokretanje zvaničnog procesa istrage, izrade izvještaja i usvajanja rezolucije Parlamentarne skupštine Vijeća Evrope o međunarodnim zločinima povezanim sa slučajem Sarajevo safari.

Nakon što je inicijativa, pokrenuta 13. maja, dobila kvalifikovanu podršku parlamentaraca iz 13 evropskih država, podršku su u međuvremenu pružili i zastupnici iz Velike Britanije, Grčke, Sjeverne Makedonije, Andore, Švicarske, Belgije, Njemačke, Italije, Albanije i Danske.

- Ovo je značajan pokazatelj da postoji evropska spremnost da se ozbiljno pristupi utvrđivanju činjenica o navodima koji se odnose na međunarodno učešće u ratnim zločinima tokom opsade Sarajeva. Riječ je o pitanju koje prevazilazi granice BiH i koje zahtijeva saradnju institucija više država u interesu pravde, istine i dostojanstva žrtava. U narednom periodu fokus će mi biti usmjeren na imenovanje izvjestioca Parlamentarne skupštine Vijeća Evrope za ovo pitanje, za kojeg očekujemo da proces vodi temeljito, profesionalno i nepristrasno, u skladu s najvišim standardima Vijeća Evrope, rekla je Ćudić.

Imenovanje izvjestioca očekuje se 7. septembra.

- Ova inicijativa nije usmjerena protiv bilo koje države niti bilo kojeg naroda. Njen cilj je zaštita univerzalnog principa da nijedan ratni zločin ne smije ostati neistražen i da evropski pravni prostor ne smije ostavljati mjesta nekažnjivosti, bez obzira na protok vremena ili državljanstvo počinilaca, zaključila je Ćudić.

Decenije su prošle, a u BiH nema pravosudni epilog. Domaće pravosuđe ga nije ponudilo, pa sada do tog epiloga pokušavaju doći evropske zemlje.

Evropski krug

Italijanski novinar i pisac Ezio Gavazzeni, čije je obraćanje tužilaštvu u Milanu dovelo do otvaranja istrage, izjavio je da učesnici nisu bili samo Italijani nego i bogati državljani drugih zapadnih zemalja.

- Dokazi ukazuju na to da osobe koje su plaćale enormne cifre kako bi pucale na civile dolaze iz zapadnih zemalja: Italije, Austrije, Njemačke, Španjolske, Francuske... Važno je dobiti potvrde i izvan mojih izvora, jer bi u protivnom neko mogao reći da se radi samo o talijanskom fenomenu, a zapravo vidimo kako se istraga, kao i krug onih koji su pod istragom, već širi izvan granica Italije, kaže Gavazzeni.