Sezona lova na preletače

Još početkom ove godine, kad je krenulo grozničavo hvatanje zaleta za obaveznu predizbornu frtutmu i zauzimanje željenih startnih pozicija, počelo je ono što se očekivalo, pa zato nije ni iznenađenje, ni čudo: urbi et orbi objelodanjivanje novih slučajeva prelaska likova iz stranke u stranku, s racionalnim i opravdanim ili suprotnim razlozima, koji su, s rijetkim izuzecima, u neku ruku osvježavanje javnog prostora i povodi za reakciju medija, a posebno čaršije i kuloara. I što je odavno postao sezonski običaj, s omiljenim raspirivanjem u izbornim godinama.

Najprije je proteklo skoro 12 mjeseci, prije nego što se desilo neizbježno, nakon što je početkom 2025. isključen iz Demokratske fronte – smjena predsjedavajućeg Skupštine TK-a Žarka Vujovića, koji je, nedugo potom (poslije iskustva u SDP-u, Socijaldemokratima BiH i DF-u), stupio u Stranku za BiH, ne želeći sebi dopustiti nimalo praznog političkog hoda, pa postao i predsjednik organizacije te stranke u Tuzli. Na plodove tog čina nije se dugo čekalo, jer je sredinom aprila javnost obaviještena o tome da je SBiH-u u Tuzli, u jednom cugu, pristupilo 250 novih članova. Što je nazvano značajnim i, nadaju se, presudnim za to da na oktobarskim izborima postignu ono što dosad nisu imali – ozbiljnije učešće u vlasti TK-a.

Ovaj slučaj se nije ni ohladio, a javljeno nam je da je – nakon nedavnih lomova u kantonalnoj organizaciji Stranke za BiH, iz koje su istupili i neki prepoznatljivi članovi (Admir Čavalić, federalni poslanik) – kompletna ekipa SBiH iz Čelića promijenila dres i pristupila SDP-u. Učinio je to načelnik Čelića Admir Hrustemović i čak sedam vijećnika, odnosno kompletan bivši odbor SBiH u ovoj opštini. To je podsjetilo na kraj februara i početak marta 2025. godine, kada se zbila jedna od epskih blamaža u vlasti Tuzlanskog kantona: dvojka dokazanih preletača Asmir Husić i Emir Salihović, koji su svojevremeno okrenuli leđa Stranci za BiH i priklonili se SDA-DF-ovoj većini u Skupštini TK-a u obliku nezavisnih poslanika, odlučuje da napusti većinu, prisloni se SDP-u i osigura mu krhku većinu i rušenje dotadašnje i izbor nove vlade TK-a, koja se nije uspjela ni sastaviti, trajala je tokom vikenda, a onda su se dvojica preletača – pod neznanim uslovima, po nekima i konvertibilnim – predomislila i vratila SDA-ovom jatu i na fabričke postavke.

Onaj ko je – ne samo u Tuzli i u TK-u – pomislio da je još jedna tura pročišćavanja SBiH time okončana, prevario se. Nekako s proljeća i usred aprila, priča je dobila živopisan nastavak: iz Demokratske fronte su, “nakon niza počinjenih statutarnih propusta, ali prvenstveno zbog nepoštivanja politike stranke, koja nakon izbora u Tuzli nije ušla u većinu”, isključena sva trojica vijećnika – Ervin Alibegović, Mirela Mišković i Denis Bećirović.

Poslije ovoga, DF nema vijećnike u Gradskom vijeću Tuzle, ali zato SBiH ima nove članove, koji su u sastavu onih 250 novoprimljenih. No, i to je – o prelatačima kad je riječ – samo zasad kraj: tu je i Zumra Begić, koja je političku karijeru, uramljenu u poslanički mandat u Skupštini TK-a, počela graditi u SDA, prije dvije godine je okrenula leđa toj stranci i prešla u Socijaldemokrate BiH, onda odlučila da pojača Stranku za BiH, da bi se sredinom aprila skrasila u Savezu sa bolju budućnost, u koji je svečano primljena u prisustvu čelnika ove stranke.

Do nastanka ove kolumne, ovo je sve čime se može “pohvaliti” tekuće političko proljeće u Tuzli i Tuzlanskom kantonu. Međutim, niko od onih koji poznaju ovdašnje prilike i komotno širok manevarski spektar, koji odlikuje stranke (i vladajuće i opozicione), neće se zakleti u to da je stavljena tačka na aktuelnu preletačku priču. Naprotiv, smatra se da je sezonski lov na preletače, otvoren početkom godine, u punom jeku i da se samo valja naoružati strpljenjem i čekati novu vijest i lansiranje nekog novog imena, zakićenog titulom preletača.

Osnov tog zaključka je ovdje odavno odomaćen i seže u decenije iza nas, u kojima je normalno, poželjno i vrlo preporučljivo, a i više nego unosno – postalo ono što se zove prelijetanjem iz jedne u drugu, treću ili četvrtu stranku. Što obično po nekoliko dana bude tema vrućih kuloarskih i sličnih ispiranja usta, a očekivan je, ustaljen i interesno, a ne stvarnim ubjeđenjem ili opipljivim ideološkim profilom motivisan običaj.

Nešto ležerniji komentar u neizbježnim reakcijama na fenomen preletača i njihovu ulogu, značaj i uticaj na ovdašnje društvene i političke prilike, u pravilu se svodi na to da se radi o folklornoj mentalno-moralnoj egzotici. Ona, naravno, nije ni specifikum, ni presedan, vezan isključivo za Tuzlu i Tuzlanski kanton.

Ali, jeste postala običaj, koji malo koga čudi i iznenađuje. Još manje se može svesti na to da se ovaj prostor – kao vrlo sadržajna ogledna bašta za aktiviranje (obično proljetno) stranačkih preletača – gleda i ocjenjuje drukčije od interesno motivisanog i upakovanog. Bar do CIK-ovog roka za predaju kandidatskih listi. Što ne vide samo oni koji se prave slijepi.